Het is opmerkelijk dat temidden van de zeer druk bezochte berggebieden van de Wilde Kaiser, Berchtesgadener Alpen en Glocknergebied en nabij de grote toeristenplaatsen Kitzbühel en Zell am See een stiltegebied ligt, dat zelfs nog maar gedeeltelijk ontsloten is en zeer weinig wordt bezocht. Het is het gebied van de Loferer en de Leoganger Steinberge, twee tot de Noordelijke Kalk-Alpen behorende berggroepen, die elk één Alpenverenigingshut (DAV) als steunpunt voor tochten hebben. Eerst circa 150 jaar geleden beklom men voor het eerst de 26 toppen (boven 2000 m hoogte) in de Loferer Steinberge of de 40 idem in de Leoganger Steinberge. Het zijn wilde, ruwe gebergten met (uiteraard) weinig water in de hogere delen, waarin men naar hartelust kan dwalen. De grenzen van het gebied verlopen als volgt: in het Oosten het dal van de Saalach, in het Zuiden de Leoganger Ache, in het Westen de lijn Hochfilz/Waidring, in het Noorden het Strub-Tal. Dit gebied, waarvan de lengteas van NW naar ZO verloopt, wordt in twee delen gescheiden door de Schüttach-Graben; het noordelijke deel omvat de Loferer Steinberge, het zuidelijke deel de Leoganger Steinberge. Van het gebied bestaan er, mogelijk in de hand gewerkt door de late ontsluiting, vele sagen en legenden, temeer omdat het ook al rijk is aan grotten; ook de speleologen vinden er een goed werkterrein. Men bereikt het gebied vanuit Nederland het gemakkelijkst per auto door van de Autobahn München - Salzburg bij Traunstein af te slaan naar het ZO en via de Steinpas naar Lofer te rijden. Per trein gaat men het eenvoudigst via Kufstein en Kitzbühel naar Saalfelden en van daar per bus naar Lofer. Door de terreingesteldheid en het vaak ontbreken van een routemarkering is het van belang te beschikken over 'n goede kaart. Daarom verdient de aanschaf van de Alpenvereinskaart verreweg de voorkeur boven elk ander alternatief. Een complicatie is verder nog, dat de hut in de Leoganger Steinberge, de Passauer Hütte, alleen in de weekends eenvoudig is bewirtschaftet; men moet er dus in het algemeen op rekenen zichzelf te moeten verzorgen (ravitaillering c.q. sleutel in Leogang). Hieronder wordt een trektocht met enkele topbestijgingen voorgesteld voor hen die reeds de nodige oefening als bergwandelaar achter de rug hebben, terwijl het ook nodig is enige ervaring in het klimmen en het touwgebruik te hebben ingeval de weersomstandigheden tegen mochten zitten. Voor geheel ongeoefenden zijn de problemen rond de zelfverzorging, de technische route-moeilijkheden en de oriëntatie ter plaatse wel erg groot.

Tochten
1. Lofer - Schmidt-Zabierow-Hütte (DAV,1966 m,80 plaatsen,bewirtschaftet eind juni - half september;4 u) Van Lofer ca 1 km W, daar in Z richting het Loferer Hochtal in en tot het einde van de berijdbare weg. Nu links omhoog, later meer ZW en vrij steil naar de Steinberg-Alm (1285 m). Dan vrij horizontaal naar het NW tot circa ¾ deel van de Steilhang is gepasseerd; daarna wederom ZW met vele serpentines naar de hut die aan de z.g. Wehrgrube is gelegen in het hart van het gebied. Daluitwaarts fraai uitzicht op Lofer en omgeving.

2. Schmidt-Zabierow-Hütte - Kreuz-Reifhorn en terug (2460 m, heen en terug ca. 4 uur) De Kreuz-Reifhorn is een uitzichtsberg ten Zuiden van de hut, welke een zeer goed overzicht van de opbouw van de gehele berggroep geeft. Van de hut in O, al spoedig in ZO richting om de zogenaamde "Nase" heen en in de ZO-flank van de berg, waar men over grasbanden gestadig klimt tot de Weinschartl-Kamin, die tussen Grosser Reifhorn en Kreuz-Reifhorn ligt: nu klauterend omhoog naar het Weinschartl en in enkele minuten naar de top. De terugweg verloopt via de zelfde weg.

3. Schmidt-Zabierow-Hütte - Breithorn en/of Hinterhorn en terug (2413 m resp. 2504 m; elk apart heen en terug circa 3½ uur; gecombineerd circa 4½ uur) T en W en ten NW van de hut liggen genoemde bergen als hoogste der vele toppen. Beide kunnen gemakkelijk worden beklommen. - Van de hut in W en in N richting naar het Waidringer Nieder (2302 m, 1 uur). Voor de Breithorn nu (ongemarkeerd) over de ZW-graat eerst links, later rechts omhoog naar de top. Voor de Hinterhorn al dan niet eerst om de Kleine Hinterhorn heen door de ZO-flank naar de top. Beide goede uitzichtbergen.

4. Schmidt-Zabierow-Hütte - Grosse Ochsenhorn en terug(2513 m, 4½ uur) Het Ochsenhorn is de hoogste top van de Loferer Steinberge; de tocht is alleen geschikt voor goed geoefenden, die ook kunnen klimmen. Van de hut eerst in ZO richting naar de Kleine Wehrgrube. Men gaat van het punt 1962 nu eerst NO stijgend in de richting Sattelhorn via de NW-flank van de Ochsenhorn tot een veelal met sneeuw gevulde Rinne tot het einde daarvan: nu over Schrofen in Z richting naar de Daumen, een naam die voor zichzelf spreekt; van hier naar de top. De beloning van deze moeilijke tocht is een geheel vrij uitzicht, vooral in het dal van de Saalach.

5. Schmidt-Zabierow-Hütte - Passauer Hütte(DAV,2033 m, alleen za. en zo. eenvoudig bewirtschaftet; ca 9 u) Eerst naar het ZW naar het Wehrgruben-Joch(2216 m).Nu eerst W, later meer ZW afdalen in het Lastal in de richting van St. Jakob tot een hoogte van ca. 860 m (tot hier 3½ u).Nu in O richting langs de kleine Wiesensee naar Hochfilzen (rijweg) en Leogang (dit deel i.v.m. de tijd bij voorkeur per bus en/of trein te doen). In Leogang leeftocht inslaan en bij Verkehrsverein informeren hoe de situatie op de hut op dat moment is en of een sleutel meegenomen moet worden. - Nu in N richting (men kan tot Ullach rijden ½ uur korter) door het Birnbach-Tal omhoog. Met vele serpentines wordt de rug tussen beide rivierdalen bestegen. Via het Hochtor bereikt men na 4 uur de hut, juist over het zadel.

6. Passauer Hütte - Birnhorn en terug (2634 m, heen en terug 3½ uur) Van de hut in W richting naar het Melkerloch (2193 m, ca ¾ uur). Nu in de richting van de O-graat, doch voordien stijgend naar de graatkam tussen Birnhorn en Hochzint; van daar in de Z wand van de Birnhorn naar zijn ZW-graat en van hier via een Rinnen-systeem naar de top. Van deze hoogste top der Leoganger Steinberge een geweldig uitzicht naar alle kanten. De terugweg verloopt via het Kuchelnieder (ten N van de Birnhorn), de Scharte tussen Birnhorn en Kuchelhorn (ca. ½ uur); vandaar in ca ¾ uur terug naar de hut. - De route via het Kuchelnieder kan ook gebruikt worden voor de beklimming in het geval die via het Melkerloch te moeilijk is. Omdat de routes niet gemarkeerd zijn dient men, behalve over goede kaarten, ook te beschikken over een uitstekend oriënteringsvermogen.

7. Passauer Hütte - Diesbach of Unterweissbach (circa 660 m) Omdat de beklimmingen van andere bergen in de groep over het algemeen vrij moeilijk zijn en door het ontbreken van de markeringen zijn de andere tochten alleen voor ervarenen, We besluiten daarom deze trektocht met de afdaling naar het dal van de Saalach. Deze leidt in NO richting door de z.g. Hochgrub en voert in ca. 3½ uur naar Diesbach. Op ca. 1400 m hoogte kan men ook eerst nog een soort hoogteweg volgen tot J.H. Ebersberg en van daar afdalen naar Unterweissbach, ca. 1 uur langer. Met het openbaar vervoer terug naar het uitgangspunt Lofer.

• Loferer und Leoganger Steinberge, Alpenvereinsführer, A. Stocker,  Rother
• Berchtesgadener Alpen mit Loferer und Leoganger  Steinbergen, M. Zahel, Bruckmann

• Kompass-Wanderkarte 1:50.000 nr. 14 Berchtesgadener Land – Chiemgauer Alpen
• Kompass-Wanderkarte 1:50.000 nr. 30 Saalfelden - Leoganger Steinberge
• Alpenvereinskarte 1 : 25.000 nr . 9 Loferer u. Leoganger Steinberge

Alpenvereinskarten zijn verkrijgbaar op het NKBV bureau. Voor het assortiment zie onze webwinkel.

Rev. Nov. 2008